Baterie litowo-jonowe wyciągnięte z samochodów elektrycznych po kilku latach eksploatacji nadal zachowują około 70–80% swojej pierwotnej pojemności. Oznacza to, że choć w pojeździe ich zasięg spada, to takie akumulatory wciąż mają duży potencjał energetyczny i mogą zostać wykorzystane do magazynowania energii, gdzie wymogi dotyczące sprawności są niższe. [1,2]

Dlaczego warto wykorzystywać używane baterie elektryczne z pojazdów elektrycznych?

Coraz więcej firm i użytkowników indywidualnych interesuje się nadaniem drugiego życia bateriom EV jako tańszej i ekologicznej alternatywie dla nowych ogniw. Jakie są główne powody tego trendu?

Po pierwsze niższy koszt zakupu używanej baterii elektrycznej. Jednym z głównych powodów jest ekonomia. Używane baterie z samochodów elektrycznych EV są znacznie tańsze od fabrycznie nowych ogniw – szacuje się, że mogą kosztować około 60% ceny nowego akumulatora. [3] Dzięki temu magazyn energii zbudowany na bazie używanej baterii pochodzącej z samochodu ma wyższą opłacalność i krótszy czas zwrotu z inwestycji (ROI).

Po drugie ekologia i zrównoważony rozwój. Ponowne wykorzystanie baterii samochodowej wpisuje się w pełni w podejście ekologiczne. Dając akumulatorom drugie życie, zmniejszamy ilość odpadów oraz redukujemy zapotrzebowanie na wydobycie takich surowców, jak lit, kobalt, nikiel itd.. Warto zwrócić uwagę, że recykling baterii litowo-jonowych pozwala na odzyskanie około 300 kg litu z każdej tony przetworzonych baterii. To dosyć wysoki wynik, który może zmniejszyć zapotrzebowanie na wydobycie tych surowców aż o 30-50%. [4]

Po trzecie duża dostępność zużytych ogniw. Jeszcze w 2018 r. liczba nowych samochodów elektrycznych EV w Europie podwajała się co roku, a w 2023 r. sprzedaż „elektryków” była już o 30% wyższa niż rok wcześniej. [5] To powoduje, że coraz więcej akumulatorów będzie dostępnych do ponownego wykorzystania po eksploatacji w autach.

Przykładowo hybrydowe modele Peugeot 3008 II Hybrid4 czy DS7 Crossback e-Tense wykorzystują mniejsze moduły NMC 622 (13,2 kWh, 96s1p, 7 modułów), które po wymianie w aucie mogą trafić do tzw. „second-life storage”. Z kolei duże pojazdy dostawcze jak Ducato High Range (NMC 811, 79 kWh, 108s14p, 14 modułów) czy Maserati GranTurismo (NMC 622, 90,5 kWh, 701 V, 32 moduły) dostarczają bardzo wydajne ogniwa o dużej gęstości energii.

W praktyce, akumulatory odzyskane z aut – od niewielkich modułów 48-woltowych NMC (0,876 kWh, 1P12S) montowanych np. w Peugeocie 308 Hybrid 48 V, po pełne pakiety trakcyjne LFP 52 kWh (1P110S, 4 moduły) z Citroëna e-Berlingo – mogą znaleźć zastosowanie w instalacjach domowych i przemysłowych.

Najczęściej spotykane modele samochodów, których baterie mogą trafić na rynek wtórny, to m.in.:

• Peugeot e-208, Opel Corsa-e, Citroën ë-C4, DS3 Crossback e-Tense – akumulatory NMC 622, 50 kWh, 108s2p, 18 modułów
• Peugeot e-2008 (2023), Opel Mokka-e, Fiat 600e, Alfa Romeo Kid – akumulatory NMC 811, 54 kWh, 102s1p, 17 modułów
• Peugeot e-Traveller, Opel Zafira-e Life, Citroën ë-Spacetourer – pakiety dostawcze NMC 622, 75 kWh, 108s3p, 27 modułów
• Fiat 500e (High Range, Abarth) – kompaktowe baterie NMC 622, 42 kWh, 96s2p, 9 modułów
• Jeep Avenger (48 V) – małe układy hybrydowe NMC, 0,876 kWh, 1P12S, 2 moduły
• DS4 e-Tense PHEV, Opel Astra Hybrid, Citroën C5X Hybrid – średnie pakiety NMC 652015, 12,44–14,22 kWh, 84s1p, 6 modułów
• Maserati Grecale (EV) – duży pakiet NMC 811, 105 kWh, 364 V, 33 moduły
• Ducato & Movano Electric – dostawcze akumulatory NMC 811, 111 kWh, 331 V, 15 modułów

Tak szeroka lista sprawia, że stosunkowo łatwo dobrać używaną baterię o potrzebnej pojemności i parametrach do konkretnego projektu, np. magazynu energii.

Pełna lista baterii samochodowych znajduje się na dole artykułu.

Używane baterie elektryczne „Second life” – do czego potrzebne są zaawansowane systemy BMS i EMS?

Oczywiście ponowne wykorzystanie baterii z samochodów elektrycznych EV to nie tylko korzyści – istnieją też wyzwania techniczne i logistyczne.

Po pierwsze, każda bateria z samochodu może być inna. Różnią się one napięciem nominalnym, chemią ogniw, pojemnością, czy liczbą modułów. Brak standaryzacji utrudnia tworzenie uniwersalnych rozwiązań magazynowania.

Po drugie, bezpieczeństwo i zarządzanie zużytym akumulatorem wymaga zastosowania odpowiedniej elektroniki i oprogramowania. Niezbędny jest BMS (Battery Management System), czyli system zarządzania baterią na poziomie ogniw.

Niezbędne systemy zarządzania dla używanych baterii samochodowych

BMS – Battery Management System	EMS – Energy Management System
W Ennovation Technology jesteśmy producentem oprogramowania BMS, które idealnie odpowiada wyzwaniom związanym z używanymi bateriami. Nasz autorski BMS zapewnia: Balansowanie ogniw (wyrównywanie poziomów naładowania) Ochronę przed przeładowaniem, nadmiernym rozładowaniem czy przegrzaniem Zbieranie informacji potrzebnych do oceny stanu zdrowia baterii I inne… To co różni nas od innych dostawców, to fakt, że jesteśmy producentem oprogramowania, dzięki czemu możemy konfigurować je według wymagań naszych klientów.	Drugim kluczowym elementem jest EMS (Energy Management System), czyli system zarządzania energią na poziomie całego magazynu i jego otoczenia. EMS pełni rolę nadrzędnego kontrolera, który decyduje kiedy i jak bateria ma się ładować lub oddawać energię w zależności od warunków sieci, dostępności energii z OZE oraz zapotrzebowania odbiorców. Dobrze zaprogramowany EMS, to serce i mózg magazynu energii, ponieważ to on wykonuje zautomatyzowaną pracę na podstawie określonego przez klienta celu (np. autokonsumpcja czy arbitraż cenowy). Zapoznaj się z autorskim systemem EMS od Ennovation Technology – jesteśmy polskim producentem oprogramowania do zarządzania magazynem energii i intrastrukturą rozproszoną.

Podsumowując BMS dba o zdrowie baterii, a EMS o efektywne wykorzystanie energii całego magazynu w szerszym kontekście.

Zapytaj naszego eksperta o szczegóły.

Michał Borowski
m.borowski@ennovationtech.eu
+48 669 693 896.

Używane baterie elektryczne – zastosowania w praktyce

Poniżej kilka obszarów, gdzie używane baterie elektryczne (second-life) już dziś sprawdzają się w praktyce:

Domowe magazyny energii (DIY)	Firmy i przedsiębiorstwa	Systemy off-grid i mobilne
Entuzjaści budują własne powerbanki domowe z modułów EV, łącząc je z fotowoltaiką. Pozwala to gromadzić nadwyżki energii, zwiększając autokonsumpcję i obniżając rachunki. Dodatkowo taki magazyn zapewnia niezależne zasilanie awaryjne.	Zużyte akumulatory z EV pomagają firmom obniżyć koszty energii i zwiększyć niezawodność. Magazyny ładują się w godzinach pozaszczytowych, a oddają energię w szczycie, zniżając pobór mocy i redukując emisje CO₂.	Baterie second-life zapewniają dostęp do energii w miejscach odległych – na działkach rekreacyjnych, w schroniskach, na łodziach czy w kamperach. Umożliwiają komfortowe biwakowanie z dala od cywilizacji i budowę wyspowych magazynów energii, co umożliwia korzystanie z prądu bez przyłącza sieciowego.

Używane baterie z samochodów elektrycznych  – w jakim obszarze Ennovation Tecnology wspiera klientów?

Drugie życie baterii to jeden z filarów przyszłej energetyki rozproszonej – pozwala na efektywne wykorzystanie zasobów, obniżenie kosztów magazynowania energii i zmniejszenie ilości odpadów.

Aby jednak takie rozwiązania działały bezpiecznie i wydajnie przez wiele lat, konieczne jest zastosowanie odpowiednich systemów zarządzania – BMS (Battery Management System) i EMS (Energy Management System). Bez nich używane akumulatory mogą być narażone na przegrzewanie, szybszą degradację czy ryzyko uszkodzeń, dlatego kluczowe jest profesjonalne oprogramowanie i integracja systemowa.

Właśnie w tym obszarze wspomagamy naszych klientów i oferujemy dedykowane systemy BMS i EMS, które monitorują parametry ogniw, dbają o bezpieczeństwo, balansowanie i optymalne wykorzystanie zgromadzonej energii. Zapewniamy także kompleksowe doradztwo i dobór komponentów: pomagamy ocenić stan używanych ogniw, dobrać odpowiednie moduły baterii, falowniki, układy chłodzenia i zabezpieczenia, a następnie projektujemy całość pod konkretne potrzeby – od małych domowych magazynów po większe instalacje firmowe.

Zapytaj naszego eksperta o szczegóły.

Michał Borowski
m.borowski@ennovationtech.eu
+48 669 693 896.

Źródła:

1. https://www.adlittle.com/en/insights/viewpoints/second-life-maximizing-lifecycle-value-ev-batteries?
2. https://evmagazine.com/technology/second-life-ev-batteries-pioneering-sustainability-growth?
3. https://arinea.pl/blog/bateria-samochodu-elektrycznego-jako-magazyn-energii
4. https://www.motofaktor.pl/recykling-baterii-li-ion-duza-szansa-dla-polski/
5. https://www.money.pl/gospodarka/tak-branza-daje-drugie-zycie-akumulatorom-do-aut-elektrycznych-nie-wrzucamy-ich-do-wisly-6822603339729728a.html

Lista baterii z samochodów elektrycznych, które mogą trafić na rynek wtórny: